"...Όλοι μαζί μπορούμε!"

H σχέση μεταξύ της προστασίας του περιβάλλοντος και ενός τουρισμού με προσανατολισμό βιώσιμης ανάπτυξης, ήταν το θέμα που διερευνήθηκε σε Διημερίδα που πραγματοποιήθηκε στο Bόλο και την οποία διοργάνωσαν η Γενική Διεύθυνση Περιβάλλοντος της Eυρωπαϊκής Eπιτροπής, τό YΠEXΩΔE και ο Δήμος Bόλου. για δύο ημέρες, 26 και 27 Mαΐου, ο Bόλος ήταν στο επίκεντρο της Eυρώπης λόγω του Συνεδρίου για την περιβαλλοντική διακυβέρνηση, με θέμα: "H ΣXEΣH METAΞY ΠEPIBAΛΛONTOΣ & TOYPIΣMOY" το οποίο προσέφερε την ευκαιρία να αναδειχθεί η ανάγκη για τη βελτίωση των εθνικών, αλλά και την υιοθέτηση ευραπαϊκών πολιτικών για το βιώσιμο τουρισμό που θα ανταποκρίνονται στο μέγιστο βαθμό και στις ιδιαιτερότητες των περιφερειών της Eυρώπης. Πρώτος χαιρέτησε την Διημερίδα ο Mητροπολίτης Δημητριάδος και Aλμυρού κ. Iγνατιος, ο οποίος αναφέρθηκε στο σημαντικό ρόλο της Eκκλησίας στην προώθηση των αξιών της αειφορίας.

Xαιρετισμός του Σεβασμιωτάτου

Kυρία Yπουργέ, Kύριε εκπρόσωπε (Edwaίd Cameίon) της Γενικής Διεύθυνσης Περιβάλλοντος της Eυρωπαϊκής Eπιτροπής, Aγαπητοί σύνεδροι από την Eλλάδα και τό εξωτερικό,
XPIΣTOΣ ANEΣTH!
Mε την αναστάσιμη αυτή ευχή πού αντικαθιστά για σαράντα ολόκληρες ημέρες τον καθημερινό χαιρετισμό μας, επιτρέψτε μου να σσς καλωσορίσω στην όμορφη πόλη του Bόλου και να σας ευχηθώ καλή διαμονή και καλή επιτυχία στις εργασίες του Συνεδρίου της Eυρωπαϊκής Eπιτροπής. Eκφράζουμε ακόμη τις θερμές ευχαριστίες μας για την πρόσκληση και τη δυνατότητα που μας δίνετε να εκθέσουμε προς την αγάπη σας ολίγες σύντομες σκέψεις για το σημαντικό θέμα του Συνεδρίου με θέμα: "H σχέση μεταξύ Περιβάλλοντος και Tουρισμού".

Ως Eκκλησία ασφαλώς και δεν έχουμε απαντήσεις στο θέμα της αειφόρου αναπτυξης, γιατί κάτι τέτοιο θα στερούσε τον εαυτό μας από το δικαιωμα της μάθησης. H παρουσία μας, καθώς και η συμμετοχή μας στην Oμάδα Eργασίας E (= Workshop E) με θέμα: "O βιώσιμος τουρισμός ως μέσον προώθησης πολιτιστικών και κοινωνικών οφελών", δε λειτουργεί ως απάντηση στο πρόβλημα, αλλά ως προσφορά γνωριμίας. Γνωριμία με το έργο της τοπικής Eκκλησίας, αλλά και με την πολύτιμη προοπτική της καθ' όλης Oρθοδόξου Eκκλησίας μας, όπως πολύ όμορφα την εξέφρασε η κα. Pοδούλα Zήση, Yφυπουργός ΠEXΩΔE, στον πρόσφατο χαιρετισμό της πρός την Δ΄ Γενική Συνέλευση του Πανευρωπαϊκού Xριστιανικού Περιβαλλοντικού Δικτύου, πού είχαμε τη χαρά να φιλοξενήσουμε πριν λίγες ημέρες στον τόπο μας. Σημειώσατε τότε, κυρία Yπουργέ, μεταξύ άλλων και τα εξής: "H αειφορία δεν αποτελεί μόνο ένα μοντέλο πολιτικής για την επίλυση των βασικών προβλημάτων, απαιτεί έναν επαναπροσανατολισμό των ηθών και στο πλαίσιο αυτό ο ρόλος της Eκκλησίας είναι πράγματι ιδιαίτερα σημαντικός" (Eφημερίδα ΠPΩTH, 8.5.2003, σελ. 21).

Mπορεί αραγε το εκκλησιαστικό ήθος να συμβάλλει σε ένα τρόπο ζωής που θα είναι πιο "βιώσιμος"; Eίναι αλήθεια ότι στην αντιμετώπιση του οικολογικού προβλήματος χρειάζεται καθολική συνεργασία. Aυτό σημαίνει ότι η Tοπική Aυτοδιοίκηση μόνη της δε μπορεί να λύσει το πρόβλημα, ούτε η οικονομία, ούτε η αναπτυξη, ούτε ασφαλώς και η Eκκλησία. Mπορούμε όμως μαζί να αντιμετωπίσουμε το πρόβλημα, γι' αυτό και είμεθα πάντοτε αρωγοί στίς πρωτοβουλίες τόσο των τοπικών όσο και των ευρωπαϊκών προσπαθειών, όπως και από τη δική μας πλευρά σάς παρακαλούμε να στηρίζετε τίς δικές μας πρωτοβουλίες (ιερατικές συναξεις, οικολογικά σεμιναρια και ομάδες οικολογικής ευαισθητοποίησης, προγράμματα ανακύκλωσης χαρτιού και ηλεκτρονικών υπολογιστων κ.α.).

O θρησκευτικά ευαίσθητος ανθρωπος γνωρίζει πολύ καλά πως, όταν παραβιάζεται "η της φύσεως τάξις", προκαλείται ανωμαλία και οργή του Θεού. O απλός λόγος "ουκ έστιν χρεία" (= δέ μου είναι αναγκαίο) παρακινεί τόν ανθρωπο σέ μιά διαφορετική κατανόηση του κόσμου. ^H στέρηση γίνεται πολλές φορές απόλαυση της αποκάλυψης του Θεού. Mε την προοπτική αυτη, η χρήση του κόσμου, ο περιορισμός στην "αναγκαια χρεία", δεν ταυτίζεται με την πειθαρχία σε κάποιο οικολογικό πρόγραμμα ή με τη δημιουργία καθαρών προϊόντων φιλικά προς το περιβάλλον, αλλά αποτελεί ένα νέο modus viventi, "έναν επαναπροσανατολισμό των ηθών", όπως σημείωσε η κα. Yπουργός, με αλλα λόγια, ένα βιώσιμο τρόπο απέναντι στον ανθρωπο και το φυσικό περιβάλλον!

Oι Xριστιανοί οφείλουμε πάντα να δίδουμε "λόγον περί της εν ημίν ελπίδος" και στο οικολογικό πρόβλημα. H Eκκλησία βλέπει τον κόσμο να περιέχεται σε κατάσταση πτώσης μαζί με τον άνθρωπο. Bλέπει επίσης τον άνθρωπο, αλλά και ολόκληρο τόν κόσμο λουσμένο στην Aνάσταση του Xριστού. ^H θέαση αυτή του κόσμου δημιουργεί πολλές ευθύνες. Δε μπορεί να υπάρξει αληθινό βίωμα, όταν αποφεύγουμε να κοιτάξουμε κατάματα τίς ρίζες του οικολογικού προβλήματος. Kαι κυρίως εκείνες που μας τρομάζουν, μας ενοχλούν και μας πονούν. H Eκκλησία αντικρύζει το μεγαλείο του φυσικού περιβάλλοντος μέσα από την ιερότητα του κάθε προσώπου, του κάθε φιλοξενούμενου - τουρίστα που αποτελεί την "εικόνα Θεού", τη σχέση μας με τον κόσμο και τέλος, τη σχέση μας με τον ίδιο το Δημιουργό.

Xαιρετίζουμε και πάλι την προσπάθειά σας και ευχόμεθα να είναι πάντα "βιώσιμη", όπως καθετί πού γίνεται στον τόπο μας. Eίθε ο αναστάς Kύριος να θεραπεύει κάθε πληγή της κτίσης από τη βιαιότητα του σύγχρονου ανθρώπου και να χαρίζει σε όλους μας καταλλαγή και ειρηνική συνεργασία για τό καλό όλων, τόσο των συγχρόνων όσο και των επερχόμενων γενεών.

Eικόνα δόξας Θεού και ανθρώπου

ΤΟY ΠPΩTOΠPEΣBYTEPOΥ ΔHMHTPIOY KATOYNH, ΘEOΛOΓOY AΓIOΓPAΦOY

Aπό τις πιο εντυπωσιακές συνθέσεις της ορθοδόξου εικονογραφίας είναι η εικόνα της Aναλήψεως του Χριστου. Είναι μία σύνθεση κατά την οποία η δόξα του Θεανθρώπου Λυτρωτού ξεδιπλώνεται σε όλο της το μεγαλείο. Ο Χριστος παρουσιάζεται να κάθεται πάνω σε μία δέσμη φωτός από ουράνιο τόξο. Βρίσκεται στο κέντρο ολοστρόγγυλης δόξας που αποτελείται από αλεπάλληλους κύκλους σε τονικές διαβαθμίσεις του γαλάζιου ή του γαλαζοπράσινου. Aπό το κέντρο του σώματος του Χριστού και μέχρι εκεί που τελειώνουν οι κύκλοι της δόξας Του ξεπετάγονται χρυσές ακτίνες φωτός που σαν μεταλλικές λάμες σκίζουν το γαλάζιο υπόστρωμα και χαρίζουν ακόμη πιο πολλή δόξα και μεγαλείο στο κεντρικό πρόσωπο της εικόνας. Ο Χριστος μέσα στην ολοστρόγγυλη δόξα Του υποβαστάζεται από δύο αγγέλους (σε κάποιες εικόνες κι από τέσσερις) που με ανοιχτά τα φτερά τους οδηγούν τον Κύριο από τη γη της ξενιτείας και της τρεπτότητος πρός την ατρεπτή αιωνιότητα. Κάτω από αυτή τη σύνθεση σε μία δεύτερη παράλληλη οριζόντια ζώνη εικονίζεται η Παναγία εν μέσ_ω δύο αγγέλων, η οποία μαζί με όλους τους μαθητές του Χριστου πού βρίσκονται γύρω της συγκεντρωμένοι, θαυμάζει το γεγονός και όλοι μαζί με έκδηλη απορία και έκσταση υμνολογούν τη δόξα του Θεανθρώπου.

Σ' αυτή την τόσο πλούσια σύνθεση παρουσιάζεται ο Χριστός ως τέλειος Θεός και ως τέλειος ανθρωπος. Η δόξα του Θεανθρώπου υπογραμμίζεται κι από τα ρούχα Του που μόνο στην Aναληψη ζωγραφίζονται ολόχρυσα, ενώ σέ κάθε αλλη περίσταση είναι κόκκινα και γαλαζοπράσινα ή ολόλευκα ή λευκόχρυσα. Τα χρυσά ρούχα δείχνουν τη δόξα με την οποία ο Θεός έντυσε το ανθρώπινο σώμα και το θεϊκό φώς με το οποίο αφθαρτοποίησε την ανθρώπινη φύση, όταν την προσέλαβε κατά την ενανθρώπησή Του. Προσέλαβε σώμα φθαρτό και το ανεβάζει αφθαρτο στον ουρανό. Προσέλαβε σώμα θνητό και τό τοποθετεί αθάνατο στο θρόνο του Θεού Πατρός. Προσέλαβε σώμα στιγματισμενο από την αμαρτία και το προσφέρει στο Δημιουργό του παντός θεωμενο, πεντακάθαρο και αγνό.

Η εικόνα της Aναλήψεως είναι μία πρόγευση της Δευτέρας ενδόξου Παρουσίας του Κυρίου. Όπως είδαν οι μαθητές το Χριστό ενδόξως να ανεβαίνει στον ουρανό, έτσι ενδόξως θα ξαναπαρουσιαστεί και την Hμερα της Kρίσεως. Η εικόνα της Aναλήψεως όμως, εκτός από αυτό, είναι κυρίως η εικόνα της δόξας και της αποθέωσης του ανθρώπου. Αυτό που βλέπουμε μέσα στη δόξα να λάμπει είναι η ανθρώπινη φύση που σωσμένη, δικαιωμένη, καθαρή και λαμπροφόρος κατακτάει το σκοπό για τον οποίο δημιουργήθηκε, τη θέωση.

Στην εποχή μας, στην οποία κατά τραγικό τρόπο βιώνουμε την απαξίωση του ανθρώπου, την ευτέλεια και τον υποβιβασμό, η εικόνα της Aναλήψεως του Χριστού δίνει ένα μήνυμα πού μπορεί να λειτουργήσει ως αντίδοτο σ\ αυτή την κατάσταση. Όσο χαμηλά κι αν πέσει ο άνθρωπος, όσο κι αν πληγωθεί κι αν τραυματισθεί και λεκιάσει από την _μαρτία, ο Χριστός πού με την Aνάληψή Του οδήγησε την προσληφθείσα ανθρώπινη φύση στη σωτηρία, μπορεί να συμπαρασύρει τον κάθε πλανεμένο, τον κάθε ασθενή και φορτωμένο από την αμαρτία στη θέωση και τη σωτηρία. Η εικόνα της Aναλήψεως δίνει ένα μήνυμα: η αξία του ανθρώπου βρίσκεται στη δόξα του. Ο άνθρωπος αποκτάει πραγματική δόξα, όταν υπερβεί τα μετρα αυτού του κόσμου και κατακτησει την αιωνιότητα. ^Η αιωνιότητα γίνεται κτήμα του ανθρώπου με τη θέωση και στη θέωση έρχεται ο άνθρωπος μέσα από τόν ίδιο δρόμο πού ακολούθησε ο Χριστός. Μετά τη Σταύρωση και την Aνάσταση ακολουθεί η Aνάληψη, δηλαδή μετά τη θυσία της αγάπης και τη νίκη κατά του θανάτου ακολουθεί ο σκοπός για τον οποίο έγιναν αυτά τα δύο, η δικαίωση, η λύτρωση, η σωτηρία, η θέωση. Στην εικόνα της Aναλήψεως αυτό ακριβώς αποτυπώνεται με χρώματα, η θέωση του ανθρώπου, η σωτηρία και η λύτρωσή του.

Όταν ασπαζόμαστε την εικόνα της Aναλήψεως, ας ευχόμαστε να βιώσουμε κι εμείς την προσωπική μας Aνάληψη, την προσωπική μας δηλαδή θέωση και σωτηρία.

Tό όπλο του Πνεύματος

AΠO THN I. MONH ΠAMMEΓIΣTΩN TAΞIAPXΩN ΠHΛIOY

Ένας ευλαβής Έλληνας ιερέας, όταν συνελήφθη από τους Γερμανούς και ρωτηθηκε, εάν φέρει όπλο μαζί του, έβγαλε την Καινή Διαθήκη και είπε: "Ναί, φέρω όπλο"! Ο Γερμανός έκανε μεταβολή και έφυγε. Aναφέρεται στην ιεραποστολική ιστορία της Ορθοδόξου Εκκλησίας της Ιαπωνίας, η οποία έλαβε το φώς του Ευαγγελίου από την Ορθόδοξη Εκκλησία της Ρωσίας, ότι, όταν πήγε εκεί ο άγιος Νικόλαος Κασάπκιν, Pώσος ιερομόναχος και ιεραπόστολος, βρήκε αντίδραση από τους ντόπιους πληθυσμούς. Ένα βράδυ που διάβαζε με ανοιχτό παράθυρο κάπως φωναχτά το Ευαγγέλιο, είδε στο παράθυρο έναν Ιάπωνα με μαύρη στολή και ένα τεράστιο σπαθί· του είπε, λοιπόν, αυτός: "Θα σε σκοτώσω, διότι κηρύττεις αλλο Θεό στη χώρα μου"· "Θέλεις να ακούσεις, πρίν με σκοτώσεις, αυτά τα λόγια;" του απάντησε ο πατηρ Νικόλαος· και αρχισε να διαβάζει από την επί του Όρους ομιλία του Κυρίου· του διάβασε, λοιπόν, αρκετά και κείνος όσο ακουγε, τόσο αλλοιωνόταν μεσα του. "Διάβαζε, διάβαζε, συνέχισε", του λέγει, "δε σε πειράζω, θα ακούσω πρώτα"· και ο ανθρωπος εκείνος, ελκύσθηκε από τα λόγια του Θεού, πίστευσε και έγινε από αιμοβόρος πολεμιστής των πολεμικών τεχνών, ο πρώτος ιερέας της Ιαπωνίας, ο πατηρ Παύλος Σαβάμπε.

Χαρακτηριστικό είναι ότι όταν πήγαν ιεραπόστολοι από το Βυζάντιο στη Βουλγαρία και εξέθεσαν εμπρός στο βασιλιά τη διδασκαλία του Ευαγγελίου, του διάβασαν και το λόγο του Κυρίου σχετικά με τη Δευτέρα Παρουσία, την κρίση και το διαχωρισμό των ανθρώπων, ότι οι μεν δίκαιοι θα πορευθούν εις ζωήν αιώνιον, οι δε αμαρτωλοί εις κόλασιν αιώνιον, στο πυρ το ασβεστο και το σκότος το εξώτερο, ο βασιλιάς έβαλε τα κλάματα, διότι ελέγχθηκε για τα πολλά του κρίματα. Ξύπνησε μέσα του η συνείδηση και πίστευσε και ο ίδιος και όλος ο βουλγαρικός λαός.

Στη Ρωσία είχαν απαγορεύσει την έκδοση του Ευαγγελίου. Στα παλαιοπωλεία ήταν σπάνιο εύρημα. Προσπαθούσαν οι χριστιανοί να διαβάσουν τό λόγο του Θεού από παλιά Ευαγγέλια, όπου υπήρχαν, αλλά και από αθεϊστικά περιοδικά, όπου δημοσιεύονταν τμήματα από τα ιερά κείμενα, για να πολεμηθούν από τα αθεϊστικά επιχειρήματα. Έκοβαν τά κομμάτια εκείνα του Ευαγγελίου, τά συνταίριαζαν μεταξύ τους και τά διάβαζαν. Όταν κατέρρευσε εκείνο το καθεστώς, μετά από 70 χρόνια ταλαιπωρίας ενός ηρωϊκού λαού, η Εκκλησία της Ρωσίας αντιμετώπισε την ανάγκη της μεγάλης ζητησεως του Ευαγγελίου. Eπενέβη τότε ο αιρεσιάρχης πάπας και αλλοι αιρετικοί, για να διαδώσουν το δικό τους λόγο, αλλά η Εκκλησία τύπωσε 100.000.000 αντίτυπα πού έγιναν αναρπαστα από τον επί τόσα έτη διψασμενο λαό του Θεού.

Στα μοναστήρια οι μοναχοί νύχτα και ημέρα αντέγραφαν τό λόγο του Θεού. Οι αντιγραφείς, προκειμενου να τελειώσουν το έργο τους, έλεγαν: "Θεέ μου, βοήθει μοι! Σταυρέ του Κυρίου, βοήθει μοι! Άγιε, βοήθησέ με, για να έχει κουράγιο το χέρι να αντιγράφει το λόγο του Θεού"! Ο Βολταίρος, ο οποίος δήλωνε αγνοια περί του Θεού, είχε ισχυρισθεί πως σε 50 χρόνια η Καινή Διαθήκη θα βρίσκεται στα αζήτητα των παλαιοπωλείων. Σε 50 χρόνια το σπίτι του Βολταίρου, που είχε πεθάνει εν τω μεταξύ, έγινε κέντρο διακινήσεως της Αγίας Γραφής σε όλο τον κόσμο!

Eξετάσεις: Mιά αλλη αποψη

ΤΟY ΠPΩTOΠPEΣBYTEPOΥ ΘEMIΣTOKΛH MOYPTZANOY, ΠPOEΔPOY THΣ ENΩΣHΣ ΘEOΛOΓΩN MAΓNHΣIAΣ

H κοινωνία μας λειτουργεί εξεταστικά για τον ανθρωπο. Όχι μόνο για τους νέους που κάθε καλοκαίρι καλούνται να διαγωνισθούν για την είσοδό τους στά Πανεπιστημια ή για την προαγωγή τους στο σχολείο ή για την απόκτηση κάποιου πτυχίου στις ξένες γλώσσες, αλλά και για όλους. Kάθε μερα, στον εργασιακό μας χώρο, στην οικογένειά μας, στις διαπροσωπικές μας σχέσεις εξεταζόμαστε από τους αλλους. Oι απόψεις μας, η συμπεριφορά μας, ο τρόπος που προσεγγίζουμε τη ζωή, τα λάθη μας και οι επιτυχίες μας γίνονται αντικείμενο κριτικής, είτε εσωτερικής είτε δημόσιας, από τους συνανθρώπους μας, αλλά και από ολόκληρο το σύστημα της κοινωνίας μας.

Aκόμη και στην πνευματική μας ζωή περνάμε από εξετάσεις. H τηρηση των εντολών του Θεού, η συνέπεια πίστης και έργων, οι αμαρτίες που μας οδηγούν στις τύψεις της αυτοεξέτασης, η κρίση του θανάτου και της Δευτέρας Παρουσίας, μας συνοδεύουν στη σχέση με το Θεό και τόν αλλο. Oι εξετάσεις είναι, όσο κι αν φαίνεται απίστευτο, ένα από τα οντολογικά γεγονότα στη ζωή του ανθρώπου!

H έννοια της εξέτασης μας προκαλεί αγχος. Προετοιμαζόμαστε για να μη βρεθούμε ανέτοιμοι στα κριτηριά της, κρύβουμε τον πραγματικό μας εαυτό για να μη απορριφθούμε, προσπαθούμε να πετύχουμε το καλύτερο αποτέλεσμα, για να δικαιωθούμε ενώπιον των ανθρώπων (αλλά και του Θεού, όπως πιστεύουμε) και συμπεριφερόμαστε με βάση τα δύο κριτηρια που οι Πατέρες της Eκκλησίας μας αποδίδουν στις επιλογές του ανθρώπου για τη ζωή, την νύν και την μελλουσα. Φοβόμαστε και αποφεύγουμε ό,τι θα δυσαρεστησει τους άλλους, επιδιώκουμε τό μισθό και πράττουμε ό,τι θα τους ευχαριστησει.

Kαι αυτό το βλέπουμε σε κάθε εξέταση. Aκόμα και το σύστημα των Πανελλαδικών δεν αφήνει πολλά περιθώρια στους νέους για να γράψουν τη δική τους γνώμη. Όλα λειτουργούν συμβατικά και το όποιο λάθος μπορεί να αποβεί μοιραίο. Aλλά και η κοινωνία διαγράφει από τη λίστα των επιτυχημένων όποιους δεν ανταποκρίνονται στα κριτηριά της και απορρίπτονται στις εξετάσεις που τους υποβάλλει καθημερινά. Tο ίδιο γίνεται και από μεγάλη μερίδα πιστών έναντι των "αμαρτωλών" συνδούλων τους.

Oι Πατέρες της Eκκλησίας μιλούν για ένα τρίτο κίνητρο στη ζωή του ανθρώπου. Eίναι η υιότητα, η αγάπη. O Kύριος δε μας θέλει δούλους ή μισθωτους, αλλά μας θέλει παιδιά Tου, φίλους, που από αγάπη πρός Aυτόν και το συνάνθρωπο θα προσπαθούμε να δώσουμε ό,τι καλύτερο. Δε μας κρίνει, αλλά μας σώζει. Δε μας περνά από εξετάσεις αλλά μας αγαπά και μας καλεί να συναισθανθούμε την αποτυχία μας, να αγαπήσουμε τον Ίδιο και το συνανθρωπο. Tο γνήσιο πνεύμα της Eκκλησίας δεν είναι η απόρριψη, αλλά η μετάνοια και η συγχώρεση, όπως και ο σεβασμός του αλλου στην όποια αποτυχία ή διαφωνία.

Oι εξετάσεις πού δίνουν οι νέοι, αλλά και ο καθένας, μπορεί να οδηγήσουν στην επιτυχία των στοχων, μπορεί και όχι. Aν αυτές θεωρηθούν ως τό τέρμα της ζωής και η αποτυχία σημάνει την αίσθηση της απόρριψης, τότε ο ανθρωπος βιώνει τό φόβο και την απελπισία του δούλου. Aν η επιτυχία οδηγήσει σε ένα καλό επάγγελμα ή στη δόξα και την τιμή, τότε ο άνθρωπος είναι ένας υπάλληλος της ζωής. Aν το αποτέλεσμα των κάθε λογής εξετάσεων κάνει τον ανθρωπο να λειτουργεί με περισσότερη αγάπη πρός το Θεό και τον άλλο, όχι με τόν εγωισμό του νικητή, αλλά με τη διάθεση για προσφορά αυτού που έχει το χάρισμα, τότε η ζωή θα πάρει ένα διαφορετικό νόημα. Kαι έχουμε ανάγκη όλοι μας, νέοι και μεγαλύτεροι, από αυτή τη σχέση αγάπης που αποτελεί μοναδική απάντηση στο εξεταστικό σύστημα που μας κυβερνά. Kι ας κοπούμε εκεί. Θα μας μείνει η χαρά της προσπάθειας και η βεβαιότητα της αγάπης του Θεού. O δρόμος της αγιότητας πού έχει πολλές αποτυχίες, αλλά το ωραιότερο τέρμα. Tον Iησού Xριστό!

Aλώσεως μνήμη

ΤΟY XPIΣTOY Δ. ΞENAKH, ΦIΛOΛOΓOY

Όσο κι αν η πτώση της Πόλης ήταν αναμενόμενη και η κατάλυση της αυτοκρατορίας αναπόφευκτη, τα γεγονότα που ακολούθησαν την άλωση συνεκλόνισαν τον Ελληνισμό και σταμάτησαν τη ζωή του πολιτικού του κέντρου για αιώνες.

Βεβαίως το ελληνικό πνεύμα και η Ορθοδοξία δεν έπαψαν να υπάρχουν και να φωτίζουν με τη λάμψη τους Δύση και Aνατολή, Βορρά και Νότο. Οι λόγιοι του Βυζαντίου, τα βιβλία τους, η τέχνη και οι θεσμοί του, αποτέλεσαν πηγές πολιτισμού που αναμόρφωσαν έθνη και λαούς.

Aπό τις πιο αξιόπιστες πηγές των γεγονότων της άλωσης θεωρούνται τα έργα τεσσάρων ιστορικών της εποχής: του Δούκα, του Κριτοβούλου, του Σφραντζή και του Χαλκοκονδύλη. Μικρά αποσπάσματα από τα ιστορικά αυτά κείμενα παραθέτουμε στη συνέχεια, με την ευκαιρία της συμπλήρωσης 550 ετάν από την αποφράδα εκείνη ημερα της 29ης Μαΐου 1453. Τα κείμενα αυτά παρατίθενται αυτουσια, στο πρωτότυπο, γιατί πιστεύω ότι κάθε μεταφραστική προσπάθεια θα αλλοιώσει τη δύναμη και τη γοητεία του γλωσσικού τύπου των συγγραφέων. Άλλωστε η αξία της γλώσσας μας έγκειται και στο γεγονός ότι ο "πανδαμάτωρ" χρόνος ελάχιστα την εγγίζει. Mε εξαίρεση ελάχιστες λέξεις, συλλαμβάνουμε οι σύγχρονοι Έλληνες το νόημα των έργων των συγγραφέων όχι μόνον του Βυζαντίου, αλλά και παλαιοτέρων.

Nα πως παραδίδει ο Δούκας την απάντηση του Κωνσταντίνου Παλαιολόγου στις προτάσεις του Μωάμεθ να του παραδώσει την Πόλη:

"\Επεί τα της μάχης Fηρετίσω, και ούτε όρκοις ούτε κολακείαις πεισθήναι ποιήσαί σε έχω, ποίει ± βούλει. Εγώ γάρ πρός τόν Θεόν καταφεύγω, και ει θελητόν αυτώ εστι του δούναι και την πόλιν ταύτην εις χείρας σου, τις ο αντειπείν δυναμενος; ει δε πάλιν εμφυτεύσει ειρήνην εν τη καρδία σου, και τουτο ασπασίως αποδέχομαι. Πλήν κατά το παρόν λάβε σου τας συνθήκας και τους όρκους. Εγώ από του νυν τας πύλας της πόλεως κεκλεισμενας έχων και τους ένδον φυλάξω όσον η δύναμις.

Συ δε καταδυναστεύων δυνάστευε, έως ο δίκαιος κριτης αποδώσει εκάστω, εμοί τε και σοί, την δίκαιαν απόφασιν... Το δε την πόλιν σοι δούναι ουτ\ εμόν εστι ουτ\ αλλου των κατοικούντων εν ταύτη τη κοινή γάρ γνώμη πάντες αυτοπροαιρέτως αποθανούμεν και ου φεισόμεθα της ζωής ημών" (245,13 και εξής).

Κριτόβουλος: "Θνήσκει δε και Βασιλεύς Κωνσταντίνος αυτός ήπερ έφην μαχόμενος... ος γε και τον επικείμενον τη πόλει προφανή κίνδυνον ορών αυτοίς οφθαλμοίς και δυναμενος αυτόν εκσώσαι και πολλούς έχων τους πρός τουτο παρακαλούντας, ουκ ηθέλησεν, αλλ\ είλε τό ξυναποθανείν τη πατρίδι τε και τοις αρχομενοις..." (σ.100).

Σφραντζής: "Aκούσαντες δε οι δυστυχείς Ρωμαίοι καρδίαν ως λέοντες εποίησαν, και αλλήλοις συγχωρηθέντες ήτουν εxς τω ετέρω καταλλαγήναι, και μετά κλαυθμού ενηγκαλίζοντο, μήτε φιλτάτων τέκνων μνημονεύοντες ούτε γυναικών ή πλούτου φροντίζοντες, ει μή μόνον του αποθανείν ίνα την πατρίδα φυλάξωσι· και έκαστος εν τω διατεταγμενω τόπω επανέστρεψε, και ασφαλώς εποίουν εν τοίς τείχεσι την φυλακήν. Ο δε Βασιλεύς εν τω πανσέπτω ναω της του Θεού Λόγου Σοφίας ελθών και προσευξάμενος μετά κλαυθμού τα Άχραντα και Θεία μυστηρια μετέλαβεν. Ομοίως και έτεροι πολλοί τη αυτή νυκτί εποίησαν. Είτα ελθών εις τα ανακτορα ολίγον σταθείς και εκ πάντων συγχώρησιν αιτησας, εν τήδε τη ώρα τις διηγήσεται τους τότε κλαυθμούς και θρήνους τους εν τω παλατίω; ει και από ξύλου ανθρωπος ή εκ πέτρας ην, ουκ εδύνατο μη θρηνήσαι" (σ. 279).

Χαλκοκονδύλης: "και πολλοί των Ελλήνων άνδρες γενόμενοι αγαθοί εμαχέσαντο και απέθανον προ της πατρίδος, ώστε μή επιδείν τάς γυναίκας αυτών και τους παίδας εις αναδραποδισμόν γιγνομένας.

Kαι συχνοί των αμφί βασιλέα Ελλήνων ευ γεγονότες απέθανον, μη ανεχόμενοι επιδείν σφίσι την πατρίδα δεδουλωμενην. Δοκεί δε η συμφορά αύτη μεγίστη των κατά την οικουμενην γενομενων υπερβαλέσθαι τω πάθει, και τη των Ιλίου παραπλησίαν γεγονέναι...". (κειμ. 11,161-163, αποσπάσματα).

Mεσα σ' αυτά τα μικρά σε έκταση, μεγάλα όμως σε δύναμη λόγου κείμενα περικλείεται ιδεολογικά ένας κόσμος, ο κόσμος του μεσαιωνικού ελληνισμού. Ένας κόσμος που είχε συνδυάσει και συγκεράσει την υπερηφάνεια, την ανδρεία, τη συνέπεια, την ευθύνη, το πνεύμα της ελευθερίας της αρχαίας Ελλάδας, με το ορθόδοξο χριστιανικό πνεύμα και ήθος. Κι αυτή η συνένωση ήταν που κράτησε όρθιο το λαό μας μέσα στους αιώνες της σκλαβιάς και του ξανάδωσε την ελευθερία του.

"Θεμελίωση της ζωής σε σταθερές αξίες..."

ΣYNENTEYΞH TOY ΔIEYΘYNTOY TOY ΔHMOTIKOY ΣXOΛEIOY THΣ I.M. ΔHMHTPIAΔOΣ κ. ΠANAΓIΩTH XONTZIA

Πρίν από τρία χρόνια αρχιζε τη λειτουργία του τό Γυμνασιο "Άγιος Aπόστολος ο Νέος", του ομώνυμου μορφωτικού ιδρύματος της Ιεράς Μητροπόλεως Δημητριάδος και Aλμυρού. Aπό το Γυμνασιο γεννήθηκε το Λύκειο. Ο Βρεφονηπιακός σταθμός είχε ήδη αγκαλιαστεί από τόν κόσμο. Ένας κρίκος έλλειπε μοναχα από την αλυσίδα της εκπαίδευσης και αυτός ήταν τό Δημοτικό Σχολείο. Έτσι τον Σεπτέμβριο θα ακουστεί το πρώτο κουδούνι και το προαύλιο θα γεμίσει με τα παιχνίδια των πρώτων μαθητων του Δημοτικού Σχολείου "Άγιος Aπόστολος ο Νέος". Ο Διευθυντής του σχολείου κ. Παναγιώτης Χόντζιας ετοιμάζεται και παρ\ όλη τη μεγάλη πείρα του στην εκπαίδευση δέν κρύβει την αγωνία του για το εγχείρημα.

Νίκος Βαραλής: Πότε αρχισαν οι ενέργειες για τη δημιουργία του Δημοτικού σχολείου;

Παναγιώτης Xόντζιας: Είναι γνωστο ότι εδώ και 3 χρόνια γίνεται προσπάθεια από την Ι. Μητρόπολή μας και τον Σεβασμιώτατο Ποιμενάρχη μας να δημιουργηθεί κάτι καινούργιο στην εκπαίδευση. Το εγχείρημα του Γυμνασίου και του Λυκείου αγκαλιάστηκε από τον κόσμο. Το δημοτικό ήρθε ως συνέπεια και ως συνέχεια των παρεμβάσεων στο χώρο της εκπαίδευσης. Ήταν ο κρίκος που έλειπε στην αλυσίδα της εκπαιδευτικής παρέμβασης της τοπικής μας Εκκλησίας. Έτσι, από τη νέα σχολική χρονιά θά λειτουργήσει τό νέο Δημοτικό Σχολείο "Άγιος Aπόστολος ο Νέος", σε ιδιόκτητο κτίριο πού ανακατασκευάζεται με τίς πιό αυστηρές προδιαγραφές, στην οδό Βλαχάβα 1, πίσω από τόν ομώνυμο Ι. Ναό στο πάρκο του Βόλου.

Νίκος Βαραλής:. Υπήρχε κάποιο κτίριο εκεί παλιά και ανακατασκευάζεται τώρα ;

Παναγιώτης Xόντζιας: Υπήρχε ένα κτίριο εκεί, αλλά σχεδόν δεν κρατηθηκε τίποτα από αυτό. Η θεμελίωση έγινε από την αρχή, η τειχοποιία, η διαμόρφωση των αιθουσών, όλα κατασκευάσθηκαν από την αρχή έτσι, ώστε να συμφωνούν με τίς προδιαγραφές του Υπουργείου Παιδείας. Πρόκειται για ένα σύγχρονο εκπαιδευτηριο με πρόβλεψη για αίθουσες Φυσικής, Χημείας, Υπολογιστων και Ζωγραφικής. Έχει προβλεφθεί επίσης και η ύπαρξη τραπεζαρίας, καθώς, από την αρχή, θα λειτουργήσει και ως ολοήμερο σχολείο. Είναι γεγονός ότι καταβάλλεται προσπάθεια _στε να δημιουργηθεί τό καταλληλότερο περιβάλλον για παιδιά, γιατί είναι θέληση όλων μας και ιδιαίτερα του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου μας, το περιβάλλον των παιδιών να είναι το καλύτερο.

Πιστεύουμε ότι τον Ιούλιο - Αύγουστο που θα τελειώσουν οι εργασίες, κάθε ενδιαφερόμενος θα μπορεί να δεί πόσο μεγάλες αλλαγές έχουν γίνει στο κτίριο, αλλά και να διαπιστώσει την λειτουργικότητα των χώρων.

Νίκος Βαραλής: Ας διευκρινίσουμε καλύτερα το ολοήμερο σχολείο.

Παναγιώτης Xόντζιας: Είναι ένας καινούργιος θεσμός που προβλέπει συνέχιση της απασχόλησης του παιδιού στο σχολείο και μετά τη λήξη των μαθημάτων, μεχρι τις 4 το απόγευμα περίπου. Προβλέπει την παροχή φαγητου, αλλά και την ύπαρξη άλλων εξωσχολικών δραστηριοτητων, όπως θέατρο, μουσική και διδασκαλία ξένων γλωσσών.Εμείς, για παράδειγμα, εκτός από την Aγγλική, θα έχουμε και τη Γερμανική και τη Γαλλική ως γλώσσες επιλογής. Το ολοήμερο σχολείο μας δίνει τη δυνατότητα, εκτός από τη βοήθεια πού θά δίνουμε στους μαθητές που έχουν αναγκη, να δώσουμε μεγαλύτερη βαρύτητα στον προβληματισμό, στην επικοινωνία των παιδιών. Θα μας δοθεί η δυνατότητα να ανακαλύψουμε και να ενδυναμώσουμε κάποιες δεξιότητες των παιδιών που σε διάφορες περιπτώσεις μπορεί να είναι λανθάνουσες.

Νίκος Βαραλής: πως θα μπορούσαμε να χαρακτηρίσουμε αυτό το νέο δημοτικό σχολείο;

Παναγιώτης Xόντζιας:. Θα μπορούσαμε να το χαρακτηρίσουμε ως ένα συναγωνιστικό σχολείο με όλα τα άλλα που υπάρχουν. Θα διδάσκεται το ίδιο καλά η ύλη, η οποία καθορίζεται από το Υπουργείο. Θα δίνεται, όμως, η δυνατότητα της επαφής των παιδιών με τον ελληνοχριστιανικό πολιτισμό, με τις αξίες της παράδοσης. Εκείνο που θέλουμε να διαπερνάει την εκπαίδευση είναι η κριτική θεώρηση των αξιών της ζωής έτσι, ώστε να βγει ένας ανθρωπος διαφορετικός που θα θεμελιώνει τη ζωή του σε σταθερές αξίες· να δημιουργήσουμε έναν άνθρωπο που θα μπορεί να σκέφτεται πως θα ζει και όχι να σκέφτεται αναλογα με τον τρόπο ζωής του. Αυτός είναι ο στόχος όλων μας.

"Παροχή ολοκληρωμενης παιδείας..."

ΣYNENTEYΞH TOY ΔIEYΘYNTOY TOY ΓYMNAΣIOY THΣ I.M. ΔHMHTPIAΔOΣ κ. AΘANAΣIOY KAΦIΔA

Πηγαίνοντας για τα Μελισσάτικα, μόλις περάσει κάποιος τις γραμμές του τραίνου και αφήσει στα αριστερά του το δημόσιο δημοτικό σχολείο, αντικρίζει την επιγραφή: "Γυμνάσιο" "Άγιος Aπόστολος ο Νέος". Μπαίνοντας θα βρεθεί σε ένα ολόκληρο "εκπαιδευτικό χωριό", με ισόγεια κτίρια βαμμενα με χαρούμενα χρώματα.

Σε αυτό το χωριό θα ακούσεις το γέλιο των παιδιών που παίζουν και τη σιωπή των παιδιών πού μαθαίνουν. Σ' αυτό τό χωριό ο "Πρόεδρος της Κοινότητας" λέγεται Aθανάσιος Καφίδας και είναι ο Διευθυντης του Γυμνασίου.

Ο κ. Καφίδας με εφόδια την εμπειρία του ως εκπαιδευτικού, τις γνώσεις, την αφοσίωση για τη σωστή παροχή εκπαίδευσης και την δίψα του για επικοινωνία μας κάνει τίς απαραίτητες συστάσεις για το σχολείο.

Νίκος Βαραλής: Αν έρθει κάποιος στο Γυμνάσιο να παρακολουθήσει μία ημερα του, θα έχει την εξής εικόνα: Πειθαρχία χωρίς κανένα εξαναγκασμό, χαμόγελα χωρίς να χαλάει η τάξη, ωριμότητα, ευγένεια και διάθεση για επικοινωνία και συζήτηση χωρίς προσποιήσεις. με λίγα λόγια, θα αντικρίσει μια καλή παρέα που μαθαίνει παίζοντας· πως το καταφέρατε αυτό;

Aθανασιος Kαφίδας: Χαίρομαι αν έχετε και σεις την ίδια εικόνα που πολύς, είναι αλήθεια, κόσμος μου έχει περιγράψει, με τα ίδια λόγια. και χαίρομαι ιδιαίτερα, γιατί πρόκειται για έργο πολλών. Έργο, κατ\ αρχήν, του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου μας κ. Ιγνατίου, ο οποίος από την αρχή είχε το όραμα της δημιουργίας ενός "διαφορετικού" σχολείου. Έργο των καθηγητων που αποδέχθηκαν την πρόκληση να δημιουργήσουν γέφυρες επικοινωνίας με τά παιδιά, τέτοιες πού πάνω τους θα μπορούσε να περάσει η γνώση· και έργο, εν τέλει, των γονέων και των παιδιών· των γονέων, γιατί εμπιστεύθηκαν τό σχολείο και των παιδιών, γιατί ο τελικός σκοπός όλων μας είναι τό πλάσιμο του δικού τους μελλοντος.

Νίκος Βαραλής: ^Ο στόχος από την αρχή ήταν "περισσότερη παιδεία μαζί με την εκπαίδευση". Που σημαίνει ότι τα παιδιά θα απασχολούνται και με άλλα πράγματα, εκτός από τό καθορισμενο πρόγραμμα του Υπουργείου Παιδείας. πως καταφέρατε να συμβιβάσετε αυτά τα δύο;

Aθανασιος Kαφίδας: Όντως ο στόχος μας δέν είναι μόνον η παροχή κάποιων γνώσεων που οδηγούν με επιτυχία στίς εξετάσεις. Είναι, βέβαια, αυτό, αλλά συμβαδίζει με το στόχο της παροχής ολοκληρωμένης παιδείας και δε νομίζω ότι υπάρχουν συνταγές γι\ αυτό ο_τε μυστικά. Αυτό που πρέπει να τονίσουμε είναι ότι εμείς εδώ προσπαθούμε να μην έχουμε χαμένους χρόνους. Φαίνεται εύκολο, αλλά είναι αρκετά δύσκολο, και μάλιστα, αν θέλεις να έχεις τη συναίνεση των ίδιων των παιδιών γι\ αυτό.

Νίκος Βαραλής: Aπό αυτη τη χρονιά αρχίζει τη λειτουργία του και το Λύκειο. Ήδη υπήρχε η εμπειρία της πρώτης τάξης φέτος· με το Λύκειο ολοκληρώνεται το βασικό κομμάτι της μεσης Εκπαίδευσης. Ποιοί είναι οι στοχοι όλων γι\ αυτό το καινούριο ξεκίνημα;

Aθανασιος Kαφίδας: Οι εκπαιδευτικοί μας στόχοι δεν είναι διαφορετικοί από το Γυμνάσιο. στόχος είναι να τηρήσουμε το εκπαιδευτικό πρόγραμμα του υπουργείου με τον καλύτερο τρόπο, ώστε οι κακοί να γίνουν καλοί, οι καλοί καλύτεροι και οι καλύτεροι άριστοι. Προσφέροντας όχι μόνο τα εκπαιδευτικά εφόδια που είναι αναγκαία, αλλά και εκείνον τον προσανατολισμό στη ζωή που θα τους χαρίζει πρό πάντων την ποιότητα.

Νίκος Βαραλής: Θα μπορούσε να πει κανείς ότι με αυτόν τον τρόπο οι μαθητές σας δε θα χρειαστουν φροντιστηριο;

Aθανασιος Kαφίδας: Δε θα μπορούσα να απαντησω κατηγορηματικά. Οι τάξεις μας θα μπορούσε να πει κάποιος ότι είναι φροντιστηριο από μόνες τους. Η προσπάθεια των καθηγητων είναι τέτοια πού να περιορίζει την αναγκη ενίσχυσης της διδασκαλίας.

Αυτό ήταν και είναι η πρόκληση: πως θα έχεις ένα σχολείο που θα πετυχαίνει τους εκπαιδευτικούς στοχους οδηγώντας σωστά τά παιδιά στίς εξετάσεις και πως από την αλλη θα τους δωρίσεις αξίες ζωής, πιο σημαντικές, κατά την γνώμη μου, ώστε να προσανατολίζονται στον κόσμο· με τη συνεργασία όλων το καταφέραμε στο Γυμνάσιο και αυτό μας δίνει τη βεβαιότητα ότι θά πετύχουμε και στο Λύκειο.

H B΄ EΠIΣTHMONIKH HMEPIΔA TOY IΣTOPIKOY APXEIOY

ΠPΩT. XAPIΛAOΣ ΠAΠAΓEΩPΓIOY, ΓPAMMATEAΣ I. M. ΔHMHTPIAΔOΣ-YΠEYΘYNOΣ IΣTOPIKOY APXEIOY I.M.Δ

Mιά σπουδαία εκδήλωση πραγματοποιήθηκε στην Ιερά Μητρόπολή μας το Σάββατο 10 Μαΐου 2003: Ένας καθιερωμενος από τριετίας θεσμός η ανα έτος Επιστημονική Ημερίδα του Ιστορικού Aρχείου της Ιεράς Μητροπόλεώς μας, που διοργανώθηκε στο φιλόξενο χώρο του πνευματικού μας κέντρου.

Επρόκειτο για τη δεύτερη αναλογη ημερίδα που εντάσσεται στον κύκλο της πνευματικής προσφοράς της Ιεράς Μητροπόλεώς μας και καθιερώνεται ως γεγονός στα πολιτιστικά δρώμενα της πόλης και της επαρχίας μας. Καρπός της αγωνίας και του αγώνα του εμπνευστή της προσπάθειας Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου μας κ. Ιγνατίου να περισωθεί και να προβληθεί ο πολιτιστικός μας θησαυρός αποτέλεσε και η Β΄ Επιστημονική Ημερίδα. Μάλιστα η εκδήλωση αυτη αφιερωμενη στη σεπτη και γλυκεία μορφή του Aγίου των στεριανών και των θαλασσινών Νικολάου επισκόπου Μύρων της Λυκίας του Θαυματουργού, επισφραγίζει μια σειρά ιερών γεγονότων και ιστορικών στιγμών για την πόλη μας, όπως αυτό του θησαυρισμού του Ιερού Λειψάνου του στον ομώνυμο Μητροπολιτικό μας Ναό.

Στην πρόσκληση του Μητροπολίτου ανταποκρίθηκε μια πλειάδα εκλεκτων ομιλητων: Ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Μύρων και διάδοχος του Aγίου Νικολάου κ. Χρυσόστομος, ο κ. Δημήτριος Σοφιανός, καθηγητης του Ιονίου Πανεπιστημίου και διευθυντης του Ιδρύματος Μεσαιωνικού Ελληνισμού, ο κ. Χαράλαμπος Χαρίτος, καθηγητης του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, ο πανοσιολ. αρχιμ. Νεκτάριος Δρόσος, υποψήφιος διδάκτορας, ο πρωτ. Ιωάννης Συρεγγέλας, θεολόγος, πτυχ. Παντείου και υποψήφιος διδάκτορας, ο π. Χαρίλαος Παπαγεωργίου, θεολόγος, φιλόλογος και γραμματεύς της Μητροπόλεώς μας, ο κ. Aπόστολος Ζαχαρός, διδάκτορας Θεολογίας και εκπαιδευτικός, ο κ. Λάζαρος Δεριζιώτης , προϊστάμενος 7ης \Εφορείας Βυζαντινών Aρχαιοτητων, ο κ. Δημήτριος Καλούσιος, θεολόγος, φιλόλογος και συγγραφέας, η κ. Aσπασία Ντίνα, αρχαιολόγος, η κα Βασιλεία Γιασιράνη - Κυρίτση, φιλόλογος και συγγραφέας, ο κ. Γεώργιος Θωμάς, λαογράφος και συγγραφέας, και ο κ. Aρχοντης Παντελόπουλος, εκπαιδευτικός και συγγραφέας. Ο Σεβασμιώτατος ευχαρίστησε τους ομιλητές και τους προέδρους των τεσσάρων συνεδριών και ανακοίνωσε τη συνεργασία του Ιστορικού Aρχείου της Μητροπόλεώς μας με το Δημοτικό Κέντρο Ιστορίας και Τεκμηρίωσης του Δήμου Βόλου.

Στην ημερίδα παρευρέθη ο δήμαρχος Βόλου κ. Κυριάκος Μήτρου, ο προϊστάμενος του Δ.Η.Κ.Ι. κ. Γεώργιος Παντελοδήμος και η υπεύθυνη κ. Αίγλη Δημόγλου, ο πρώην δήμαρχος Ν. Ιωνίας, κ. Παύλος Μαβίδης κ.α. Οι εργασίες συνεχίστηκαν και το απόγευμα της ίδιας ημερας, ενώ στους συμμετέχοντες προσέφερε τό γεύμα ο Ιερός Ναός των Aγίων Aναργύρων Βόλου και το δείπνο τό Μητροπολιτικό Παρεκκλήσιο του Aγίου Νεκταρίου Βόλου.

Ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Μύρων κ. Χρυσόστομος, την Κυριακή 11 Μαΐου, ελάμπρυνε με την παρουσία του τη Θεία Λειτουργία στο Μητροπολιτικό Iερό Ναό Aγίου Νικολάου Βόλου. Ομίλησε στο πολυπληθές εκκλησίασμα για το ιερό προσκύνημα των Μύρων. Παράλληλα, σε εκδήλωση στο Πνευματικό μας Κέντρο ο Σεβασμιώτατος πραγματοποίησε μιά σπουδαία ομιλία και προβολή βιντεοταινίας από την Ιερά Μητρόπολη Μύρων της Λυκίας, προσκαλώντας τό λαό της πόλεως και της Μητροπόλεώς μας στο "σπίτι" του λαοφιλούς μας Aγίου Νικολάου.

Το ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΑΡΧΕΙΟ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΟΣ αποτελεί σημαντικότατη πρωτογενή πηγή της τοπικής ιστορίας μά και σπουδαιότατο τμήμα της ιστορικής παρακαταθήκης για την κεντρική Θεσσαλία. Το υλικό του είναι πολύτιμο για κατεξοχήν κοινωνικά, οικονομικά, πολιτικά θέματα που καλύπτουν την ιστορική περίοδο πριν την απελευθέρωση της Θεσσαλίας από τόν τουρκικό ζυγό το 1881, έως και σήμερα· τούτος ο πολύτιμος θησαυρός προφυλάσσεται και τμηματικά τακτοποιείται με τόν επιστημονικότερο τρόπο και με τίς επιταγές της σύγχρονης τεχνολογίας. Το μεγαλύτερο μέρος του αρχειακού υλικού βρίσκεται βεβαίως διεσπαρμενο στους ενοριακούς ναούς της μητροπολιτικής μας περιφέρειας και ταυτόχρονα γίνεται προσπάθεια συγκέντρωσής του.

Σύντομα μάλιστα θα είναι και προσβάσιμο στην ιστορική έρευνα.

Tην προσωρινή διοικούσα επιτροπή πού προεδρεύεται από το Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη μας αποτελούν ο π. Ιωάννης Συρεγγέλας και ο π. Νικόδημος Ηλιόπουλος, οι εκπαιδευτικοί και συγγραφείς: Ιωάννης Πατρίκος, Aρχοντης Παντελόπουλος, Δημήτριος Κωνσταντάρας-Σταθαράς, Νικόλαος Διαμαντάκος, Χρήστος Χαχαμίδης.

Ειδικός συντονιστης και εκτελεστικός Γραμματέας είναι ο π. Χαρίλαος Παπαγεωργίου. Σκοπός της Επιτροπής είναι η συνεργασία με την αντίστοιχη Επιτροπή Διασώσεως και Καταγραφής Κειμηλίων και Εκκλησιαστικών Κτισμάτων της Ι. Μητροπόλεώς μας και η σύσταση αστικής εταιρίας μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα με συμμετοχή λογίων και φιλιστορων συμπολιτων μας αλλά και φίλων του αρχειακού υλικού από αλλες περιοχές.

Επιπλέον, στοχος του Aρχείου είναι μιά αποδοτική συνεργασία με αναλογους φορείς της πόλεώς μας όπως το Δημοτικό Κέντρο Ιστορίας και Τεκμηρίωσης, τα Γενικά Aρχεία του Κράτους, οι Λαϊκές Βιβλιοθήκες, και οι σύλλογοι ιδιωτων που δραστηριοποιούνται αναλογα στο νομό μας, στη Θεσσαλία και την πατρίδα μας. Ουσιαστικά πρόκειται για μιά πρωτοποριακή κίνηση στο σύνολο των μητροπόλεων της Εκκλησίας της Ελλάδος, εφόσον δέν υπάρχει - πλήν ελαχίστων μονών του Aγίου Όρους - αναλογη εργασία.

ΔΙΔΑΣΚΟΥΣΕΣ ΑΠΟΨΕΙΣ & ΓΝΩΜΕΣ

ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΑΡΧΙΜ. ΕΠΙΦΑΝΙΟΥ ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ

"H Oρθοδοξία αποτελεί γνήσια μαρτυρία πίστης και ζωής στον κόσμο. Δε μετατρέπεται σε ιδεολογία, δεν αναζητά "οπαδούς" και, διατηρώντας αλώβητο τον πνευματικό της χαρακτήρα, αποτελεί ένα θεραπευτηριο που προσφέρει στο σύγχρονο ανθρωπο, που ζει σήμερα σ' ένα κόσμο κατά βάση ανελεύθερο και απρόσωπο, ερείσματα στήριξης και θεμέλια ύπαρξης".
Aρχιεπίσκοπος Aθηνών & πάσης ^Eλλάδος Xριστόδουλος
Συνέντευξη "Nemecis", \Aπρίλιος 2003

"H Eλληνική γλώσσα είναι το όργανο της πίστεως, ο ιμάντας διακινήσεως των μηνυμάτων της διδασκαλίας του Xριστού και των Aποστόλων…
Έτσι σωθήκαμε ως έθνος. Mε σωτηρα τη γλώσσα μας. Σήμερα, αν θέλουμε να μείνουμε Έλληνες, να ζήσουμε ως εθνική και πολιτισμική οντότητα, αναγνωριζόμενη μέσα από την ιστορία, ως συνέχεια αξιακού συστηματος που προτείνει αεναώς στην ανθρωπότητα προτάσεις ποιότητας και νοήματος ζωής, πρέπει να σώσουμε τη γλώσσα μας. Έτσι θα σώσουμε την ταυτότητά μας".
Bύρων Πολύδωρας, Bουλευτης
"Aπογευματική της Kυριακής", 2/6/2002

"Aπό τη στιγμή που η Θρησκεία γίνει ιδεολογία, ανοίγει η θύρα για κάθε είδους παρεκκλίσεις. H Θρησκεία δεν είναι πλέον ζωή και πηγή ζωής, αλλά γίνεται αντικείμενο, που το τοποθετώ σ' ένα βάθρο για να το προσκυνώ και να υπηρετώ τυπολατρικά και αγχωδώς. Tό αντικείμενο αυτό είναι έξω από μένα, δεν είναι "εντός ημών", η σχέση μου με αυτό δεν είναι αγαπητική, αλλά είναι καταναγκαστική".
Γεώργιος Γαλίτης, Oμότιμος Kαθηγητης Πανεπιστημίου Aθηνών
"Aναπλασις", Iούλιος - Aύγουστος 2002, σελ. 100

"Πρέπει όσο ακόμα ζείς στον κόσμο τούτο, να προσπαθείς να μη ζεις, να προγεύεσαι τη μετακόσμια ζωή που θα ζήσεις και που αυτή είναι αξία και αληθινή".
Kων/νος Tσάτσος
"Διάλογοι σε Mοναστήρι", σελ. 212

ΤΙΜΙΑ & ΑΠΛΑ

1. Στο μάθημα της Έκθεσης των πρόσφατων Πανελλαδικών Eξετάσεων ζητήθηκε από τους μαθητές να εξετάσουν πως θα υπερβούμε τη νοοτροπία του υπερκαταναλωτισμού και την αήθεια του τηλεοπτικού σκουπιδαριού. Όλα αυτά σε μια περίοδο που έχει φουντώσει η συζήτηση για τη διαφθορά και τη διαπλοκή στη ζωή της κοινωνίας μας, ενώ τό ¬λο σύστημα των MME ασχολείται κατά κόρον μέ τους "ηρωες της καθημερινότητας". Kοροϊδεύουμε τους νέους μας, μιλώντας τους για ένα κόσμο ιδανικό, ενώ στην πραγματικότητα δεν κάνουμε τίποτα για να αλλάξει η νοοτροπία μας. Mετά απορούμε που οι νέοι μας γίνονται όλο και πιο αδιάφοροι για την πολιτική και την κοινωνία και εγκλωβίζονται στο ατομικό συμφέρον. Aξίες χρειαζόμαστε που θα εφαρμοστούν από εμάς τους μεγάλους, για να έχει νόημα και ο όποιος προβληματισμός των νέων. Aλλιώς, ισχύει το "δάσκαλε που δίδασκες"!

2. H ανεργία αποτυπώνει το αδιέξοδο στο οποίο οδηγεί ο οικονομοκεντρικός τρόπος ζωής. O μόνος στόχος της πολιτικής είναι να οδηγήσει το λαό στην οικονομική ευημερία. Kι αυτό γίνεται πάντοτε σε βάρος μιας μεγάλης μερίδας πολιτων, οι οποίοι πληρώνουν το τίμημα της αναπτυξης και του ανταγωνισμού. Aν ο τρόπος ζωής μας ξεκινούσε από τον πολιτισμό με την έννοια της γνήσιας σχέσης ανθρώπου - συνανθρώπου - πολιτείας, όπου το ιδανικό δε θα ήταν να καταναλώνουμε περισσότερα (είτε ως αγοραστές είτε ως τηλεθεατές), αλλά να συμπαραστεκόμαστε ο ένας στόν άλλο και να περνούσε η ευτυχία μας από την ευτυχία του διπλανού, η οικονομία και ο τρόπος ζωής μας θα εμφορούνταν από διαφορετικό πνεύμα. Στροφή στόν τρόπο της παράδοσής μας χρειαζόμαστε. Kι εδώ είναι που η Eκκλησία δεν πρέπει να φοβηθεί να πει την αλήθεια για τα αδιέξοδα της ύλης. Kι ας ακουστεί ο λόγος της ουτοπικός.

3. Tο φεστιβάλ τραγουδιού της Eurovision μονοπώλησε το "πολιτιστικό" ενδιαφέρον των εφημερίδων, αλλά και της τηλεόρασης. για μιά ακόμη φορά "πατώσαμε" βέβαια, παρότι κάναμε ό,τι μπορούσαμε ώστε να παρουσιάσουμε ένα κονσερβοποιημένο προϊόν, για να μοιάζουμε στους άλλους. Eίμαστε χώρα με σπουδαία μουσική παράδοση, με γλώσσα που εκτιμά όλος ο κόσμος κι ας είναι δύσκολη. Σε τέτοιες συναντησεις ή κανείς απέχει γιατί δεν του ταιριάζουν ή προσφέρει κάτι που έχει σχέση μέ την ταυτότητά του. Aλλά όλοι μας είμαστε ευχαριστημένοι, αν πιθηκίσουμε σωστά την αγγλική γλώσσα και τα ευρωπαϊκά χορευτικά. Mια ακόμη απόδειξη του μεταπρατισμού μας και της απεμπόλησης του ήθους μας, για να είμαστε μοντέρνοι! Nα μας λείπει!

4. H τοπική μας Eκκλησία καλεί τους νέους να πάρουν μέρος και φέτος στα προγράμματα των κατασκηνώσεων. Oργανωμένα με μεράκι, μέσα σε ένα θαυμάσιο φυσικό τοπίο, προτείνουν έναν τρόπο ζωής κοινοτικό, όπου η συμβίωση, η ανοχή, η αγάπη, η χαρά, η ψυχαγωγία και η πίστη στο Θεό κάνουν όσους συμμετέχουν να βλέπουν τη ζωή με έναν άλλο αέρα. Kαι είναι οι κατασκηνώσεις το τελευταίο ίσως σημείο όπου διασώζεται η πρόταση ζωής της Eκκλησίας για τον ανθρωπο, πρόταση κοινότητας, ενότητας και χαράς. Aς μήν αδιαφορήσουμε οι γονείς και ας δώσουμε στα παιδιά μας μια ευκαιρία για ένα αλλιώτικο καλοκαιρι.

ΠPΩT. ΘEMIΣTOKΛHΣ MOYPTZANOΣ